“Темир бетонли тиргак девор ҳисоби”

Опис документу:
Услубий кўрсатма Ўзбекистон Руспубликасида амалдаги давлат таълим стандартлари,(лойиҳа ва ишчи ҳужжатларни расмийлаштириш) талабларига ҳамда қурилиш меъёрлари ва қоидалари (ҚМҚ, ШНҚ) га мувофиқ келишини таъминлаган ҳамда “Шаҳар иженерлик иншоотлари” фанининг ўқув ва ишчи ўқув дастурлари асосида таёрланди. Руспубликамиз келажакда порлоқ бўлиши учун шаҳар ва қишлоқ ҳудудларида иженерлик иншоотларини ўрнатиш йўли билан ободонлаштириш ишларидафаннинг ютиқларидан имконият борича фойдаланиб, халқнинг

Відображення документу є орієнтовним і призначене для ознайомлення із змістом, та може відрізнятися від вигляду завантаженого документу. Щоб завантажити документ, прогорніть сторінку до кінця

Перегляд
матеріалу
Отримати код

ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚУРИЛИШ ВАЗИРЛИГИ

МИРЗО УЛУҒБЕК НОМИДАГИ САМАРҚАНД ДАВЛАТ

АРХИТЕКТУРА - ҚУРИЛИШ ИНСТИТУТИ

«ШАҲАР ҚУРИЛИШИ ВА ХЎЖАЛИГИ » КАФЕДРАСИ

«ШАҲАР ИНЖЕНЕРЛИК ИНШООТЛАРИ» ФАНИДАН

КУРС ЛОЙИҲА ИШИ УЧУН

УСЛУБИЙ КЎРСАТМА

Самарқанд -2020

ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚУРИЛИШ ВАЗИРЛИГИ

МИРЗО УЛУҒБЕК НОМИДАГИ САМАРҚАНД ДАВЛАТ

АРХИТЕКТУРА - ҚУРИЛИШ ИНСТИТУТИ

«ШАҲАР ҚУРИЛИШИ ВА ХЎЖАЛИГИ » КАФЕДРАСИ

Институтнинг илмий услубийкенгашида кўриб чиқилди ва чоп этишга рухсат берилди.

Рўйхатга олинди. №_______

________________ 2020йил

TAСДИҚЛАЙМАН

Илмий-услубий кенгаш раиси

т.ф.н., доцент A.Р.Рахимов

_______________________

____”____________2020йил

Шаҳар инженерлик иншоотлари” фанидан

Темир бетонли тиргак девор ҳисоби” мавзусида курс лойиҳа бажариш учун

УСЛУБИЙ КЎРСАТМА

5340300 – “Шаҳар қурилиши ва хўжалиги” бакалавр таълим йўналиши талабалари учун

5А340302 – “Шаҳар транспорт хўжалиги ва алоқа йўллари” магистратура мутахассислиги йўналиши талабалари учун

Самарқанд -2020

УДК 725.381(075.8)

Услубий кўрсатма Ўзбекистон Руспубликасида амалдаги давлат таълим стандартлари,(лойиҳа ва ишчи ҳужжатларни расмийлаштириш) талабларига ҳамда қурилиш меъёрлари ва қоидалари (ҚМҚ, ШНҚ) га мувофиқ келишини таъминлаган ҳамда “Шаҳар иженерлик иншоотлари” фанининг ўқув ва ишчи ўқув дастурлари асосида таёрланди.

Руспубликамиз келажакда порлоқ бўлиши учун шаҳар ва қишлоқ ҳудудларида иженерлик иншоотларини ўрнатиш йўли билан ободонлаштириш ишларидафаннинг ютиқларидан имконият борича фойдаланиб, халқнинг фаровонлигини ошириш ушбу ўқув қўлланмасининг асосий вазифасидир.

Услубий кўрсатма “Шаҳар қурилиши ва хужалиги” таълим йўналиши талабаларига ва курс лойиҳасини бажариши бўйича мўлжалланган.

Жадвал - 11 та, формула - 21 та, адабиётлар – 7 та, расмлар – 20та

Тузувчилар: “Шаҳар қурилиши ва хужалиги” кафедраси

катта ўқитувчиси Ф.З.Чоршанбаев

Шаҳар қурилиши ва хужалиги” кафедраси

катта ўқитувчиси Р. Ачидиев.,

Шаҳар қурилиши ва хужалиги” кафедраси

ўқитувчиси Ф.М.Мадиев

Тақризчилар: “Шаҳар қурилиши ва хужалиги” кафедраси

т.ф.н. доцент А.Р.Рахимов

Бино ва иншоотлар” кафедраси

катта ўқитувчиси А.Э.Эшмурадов

Шаҳар қурилиши ва хужалиги” кафедраси мажлисида (“___”____ 2020й. №__ баённомасида) ва “Қурилишни бошқариш” факултети илмий-услубий кенгаши йиғилишида (“___”____ 2020й. №__ баённомасида) кўриб чиқилган ва мақулланган.

Нашр белгилари: СамДАҚИ, қоғоз бичими А 5. Буюртма №__ Адади 5 та. Ҳажми 3,0 босма табоқ. 1-48бетлар

КИРИШ

Иженерлик ободонлаштириш ишлари кўп қиррали бўлиб, уни амалда бажаришда тиргак деворлар катта ўрин тутади. Аҳоли турар жойларида тиргак деворлар катта ўрин тутади. Аҳоли турар жойларида ер сатҳи тули мураккабликдан иборат. Ноқулай жойларда истироҳат боғларни, сув ҳавзаларни йўлаклар ўтказишда ер сатҳининг ҳолатларини бузмасдан тиргак деволар ёрдамида амаалга ошириш мумкин. Айниқса ноқулай ҳудудлардан иборат автомабиль йўлларини ўтказишда йўлнинг меъёридаги бўйлама қиялигини таъминлашда қатта хажимда тупроқ ишларини бажаришга тўғри келади. Шунай пайтда ўша жойларда тиргак деворлардан фойдаланилса мақсадга мувофиқ бўлади.

Республикамиз ҳудудидан ўтган кўча ва йўл тармоқларининг кўпчилик қисми тоғ ён бағриларидан, кўчки атрофида ва ноқулай ҳисобланган жарликлар ариқлар ва шунга ўхшаш жойларда қурилган. Лекин ушбу тиргак деворлар иженерлик ҳисобларисиз қулланилганлиги уларни тезда ишдан чиқишига сабаб бўлади.

Тиргак деворлар ҳудудларни ободонлаштиришда қўллаш аввалам бор шу жойнинг меъморий мухандис-шаҳарсозлик талаблари эътиборга олиниши керак.

Тиргак деворларни лойиҳалаш вақтида реълифга қараб уларнинг турли хилдаги кўринишлари ва қурилмалари танланади. Қум уюмларини табиий ҳолдаги баландликлари ўз ҳолида сақлаб. улардан фойдаланишда, ободонлаштириш ишларини олиб бориши туфайли унинг атрофларидаидаги намликнинг муқдори ошиб бориб тепаликлар замида чўкиш ва силжиш ходисалари содир бўлади, шунинг учун ушбу мураккаб ҳудудларда тиргак деворлар қўланилиши туфайли реълеф ўз ҳолида сақланиб қолади. Материаллар тури бўйича тиргак деворлар:

- вазмин табиий тош материаллардан;

- бурчак шаклидаги темир бетондан;

- қозиқ устунли ва бўртиб турган қозиқ устида ўрнатилган бетонли пойдевор ва бетонлардан иборат бўлиши мумкин.

Юқарида айтилган муаммоларни ҳаётда қўллаш йўли билан Республикамиз шаҳарсозлигида катта ютуқларга эришиб, кишиларнинг меҳнат қилиши ва уларга яхши шарт-шароит яратишдир.

Шаҳар қурувчиси олдида катта ва улкан вазифалар турибди, яъни олдиндаги қурилган турли–хил иженерлик иншоотларни қайта қуриш, қуриладиган жойларда иженерлик тадбирларини амалга ошириш мақсадида бир неча хил иженерлик иншоотларини танлаш, ҳамда бутунлай шаҳар ҳудудида ободанлаштириш ишлари учун керакли бўлган иншоотларни лойиҳалаштиришдир.

Ушбу рисолани урганишдан мақсад яъни бўлажак шаҳарсоз-мухандис ҳар қандай ҳолат учун вариантлар ва қурилмалар хилларига қараб иншоотлар танлашда чуқур билимга эга бўлишдир.

Мухандис ўзи танлаган варианти ёки қурилмаси бўйича ҳисоб схемаларини туза билиш, унинг ўлчамларини аниқлаши ва ҳар қандай иншоот қисмларини лойиҳада ишлаб, чизиб кўрсатиш лозим.

Ўқув қулланмаси “Шаҳар қурилиши ва хужалиги” мутахасислиги таёрланадиган мухандис-қурувчилар мўлжалланган.

Ушбу мутахассисликни таёрлашда “Шаҳар иженерлик иншоотлари” фанининг ўрни солмоқлидир. Шаҳар ҳудудини иженерлик ободонлаштириш элементларини лойиҳалашда ва қуришда шаҳар иженерлик иншоотлари фани ёрдамида уларни асослаш мумкин.

Шаҳар иженерлик иншоотлари туркумида тиргак деворлар катта ўрин тутиши билан бир қаторда, ҳудуднинг иженерлик ободонлаштириш ишларини амалда бажарилишига ҳам салмоқли таъсир қилади.

Курс лойиҳасининг таркиби, мазмуни ва уни расмийлаштириш.

Курс лойиҳаси 1 варақ А-2 форматидаги чизмадан ва А-4 форматидаги 25-30

варақли тушунтириш хатидан иборат. Тушунтириш хатида лойиҳалашда

фойдаланилган усуллар, формулалар қисқача тавсифи, ўлчов бирликлари

кўрсатилиши зарур. Ҳисоблашлар изоҳлар билан келтирилади ҳамда

фойдаланилган манбаларга йўлланмалар берилади. Тушунтириш хатидаги жадвал ва графиклар кўрсатилган бетларга тартиб рақамлари қўйилади ва матн мазмунига мос тушиши керак. Варақларга бошидан охиригача тартиб рақами қўйилади, фақат титул варағи рақамланмайди. Бир бетга жам бўладиган графиклар матн бўйича тиқилиб, варақ сифатида рақамланади. Барча ҳисоблаш ишлари ҳалқаро ўлчов бирликлари системасида (СИ) бажарилади. Бунда формулаларга конструкцияларнинг геометрик характеристикалари метрда (м), кучлар (зўриқишлар) –килонютонда (кН), кучланишлар(босимлар)- мегапаскалда (МПа) қўйилади.

Тушунтириш хати таркибига қуйидагилар киради:

- титул варағи;

- мундарижа (тушунтириш хатидаги бўлимларнинг кетма-кет тарзда рақамланган бетлари кўрсатилади);

-лойиҳалаштириш учун маълумотлар билан тўлдирилган курс топшириғи;

- берилган тиргак девор мухандис-шаҳарсозлик талаблар;

-тиргак деворга фаол ва фаолиятсиз босим таъсирлари;

-зилзиладанҳосил бўлган замин фаол босим тасири;

-тиргак девор ортидан ёпишқоқ хусусиятли заминнинг фаол ва фаолиятсиз босим таъсирлари;

- вазмин тиргак девор турғинликка ҳисоблаш;

-темирбетонли тиргак девор ҳисоби;

-пойдевор плитаси энини аниқлаш;

-тиргак девор мусаҳкамлигини аниқлаш;

-девор плитасининг мусаҳкамлигини текшириш.

Курс лойиҳасида тиргак деворнинг фасад билан бирга умумий кўриниши (1:50 масштабда), кўндаланг қирқимлари келтирилади.

Умумий кўриниш чизмаси схематик тарзда кўрсатилади. Масалан: фасадда деталлари умуман кўрсатилмайди, фақат кўндаланг қирқимда арматуралар жойлашуви кўрсатилади, шаклида габарит ўлчамлари бўйича кўрсатилади. Қирқимда грунт белгилари кўрсатилади.

Шаҳарсозликда тиргак девор қурилмасининг иженерлик ечими.

Тиргак девор ўлчамлари фақат бир омил-яъни талаб қилинган жойдаги замин учун тиргак девор баландлиги асосида аниқланади. Бунинг учун тигак девор лойиҳаланадиган майдоннинг реълефи ўрганиб чиқилади ва лойиҳада кўчанинг ёки бошқа хил ободончилик элементлари ўрни кўрсатилади. Майдоннинг ҳохлаган жойдаги тиргак девор баландлиги шу жойнинг қирқими асосида танланади. (1-расм)

Шундан сўнг тиргак девор асосида энини аниқлаши мумкин бўлади.Бунинг тиргак деворнинг асосининг эни (2-расм) кўрсатилган график асосида аниқланади. Бизга тиргак девор устидан тўшаётган q-юкмиқдорини заминнинг ички ишқаланиш бурчаги – φ ва тиргак девор баландлиги-h аниқ бўлиши керак (2-расм).

Тиргак девор қуришда қуйидаги талабларни бажарилиши шарт:

- вазмин тиргак деворлар асосининиг эни дастлабки хомаки ҳисоб бўйича (0.5÷0.7) h қабул қилинади;

- тиргак девор элементлари учун энг кичик ўлчамлари;

тош аралаш бетон қурилмалари учун - 600мм., бетонли – 400мм., темир бетон учун- 100мм. қабул қилинади.

қуйма ҳолдаги тиргак деворлар асосида тошдан 100мм шағал қатлами тўшлиши шарт, тайёр бетон қоришмасини бирдан ерга қўйишолдидан ужойда қўшимча мустаҳкам асос яратилади;

йиғма-темирбетон тиргак деворни ўрнатишда унинг асосида 100мм. зичлаштирилган мустаҳкам бетон қоришмаси асосида сунъий пайдевор қатлами барпо этилиши лозим;

тиргак деворнинг пойдевори бўйламаси бўйлаб 0.02 қияликдан ошса поғанама-поғана шаклида ўрнатилади;

тиргак девор қурилмаси баландлиги бўйича оралик-температура ёриқларига эга бўлиши шарт. Бундай ёриқлик оралиғи 10м., қуйма қурилмалари учун 20м., қуйма-йиғма қурилмалари учун 30., бўлиши керак;

тиргак деворнинг ортини кўмишда яхши сизиб ўтадиган қумлоқ тупроқлар ва чўкмайдиган қумлоқ тупроқлар солиниши керак;

тўкилган тупроқлар қаватма-қават зичлаштириб борилиши лозим, токи зичлаштириш коэффиценти к3=0.95 кг/м3 дан ошмаслиги керак;

оғир юк автомабиллари қатнайдиган кўча сатҳидан тиргак деворнинг баландлиги 1200мм.даношмаслиги керак.(3-расм);

3-расм Тиргак деворга транспорт воситаларининг минимал қалинлиги.

пасажир ва юк поездлари реълефининг устки белгисидан тиргак девор баландлиги 1100мм.(1520мм.изли учун) ва 750мм.(750мм. изли учун) горзантал масофалари темир йўли ўқидан тиргак деворгача1920мм. ва 1370мм. бўлади. (1520мм. ва 750мм. излар учучн);

кўтарма жойда тўғри орлиқда ўрнатилган темир йўл учун тиргак девордан унинг ўқигача бўлган масофа 2500мм. қабул қилинади.(4-расм);

кавланган жойда ўрнатилган темир йўлнингтўғри оралиқ қисми учун тиргак девордан унинг ўқигача бўлган масофа 3100мм бўлиши керак;

эгри оралиқлардан темир йўл билан тиргак деворнинг энг яқин, масофаси 1-жадвали бўйича ўзгартирилади;

1-жадвал

Эгрилик радиуси (м)

Масофанинг узайтирилиши (м)

1800-1200

0.1

1000-700

0.2

600 ва ундан кичик

0.3

4-расм Тиргак деворга темир йўлнинг минмал оралиғи:

а)Кўтарма ҳолати;

б)Кавланган ҳолати;

- трамвай йўлакНи ўқидан тиргак деворгача энг яқин масофа қуйдагича қабул қилинади:транвай ҳаракати йўналишининг ўйнг таманидан-2.3м., худди шунай чап томонидан-2.05м.;

- тиргак девор ўрнатилган сатҳдан одамлар юриши мулжалланган бўлса тиргак девор устидан-1м. баландликда ҳимоя тўсини ўрнатилади. Тўсинга таъсир қилувчи кўндаланг куч-0.7 кН қабул қилинади;

- автомабил йўли четидан ўрнатиладиган тиргак девор тагидан пиёдалар қатнови учун камида 750мм. тратуар ўрнатилиб унинг сатҳи 400мм. баландликда ҳимоя деворчаси билан ажратилади;

- тиргак деворнинг орқа тарафи албатта сув ўтказмайдиган қоплама билан суркалади (суркалиши шарт, бунинг учун ҳар хил кимёвий буёқлар ва нефт чиқиндилари меъёри бўйича ишлатилади);

- иморатдан ташқаридан ўрнатилган тиргак девор таъсир қилаётган замин тамондан ҳосил бўладиган сизот сувни чиқариб юбориш мавқсадида дринож ўунатилади.(5-расм). Тиргак деворнинг ташқи тамонидан дренаж тешиклари 500мм.га чиқариб уларнинг оралиғи 3-6м. ташкил қилади;

5-расм. Дренаж схемаси.

а)юқари намлик замин тўкилган, б) Худди шундай сув ўтказмайдиган қатлам ташланган. 1-тўкилган намли тупроқ; 2-дренаж коллектори; 3-қум; 4-дренаж тешиги 50 d мм.; 5-табиий замин; 6-сув сақловчи тўшалган тупроқ; 7-ўрта йирикликдаги қум; 8-гил қатлам.

- катта қияликдаги ораларда тиргак деворлар устидан қор-ёмғир сувларини қайтариш масадида оқова ариқчалари ўрнатилади;

- тиргак деворнинг сиртини қор-ёмғирдан соқлаш мақсадида унинг устки қисмига кичик шаклдаги айвонча элементи ўрнатилади. (6-расм).

6-расм. Девор айвончасини ўрнатиш.

Тиргак деворга фаол ва фаолиятсиз босим таъсирлари.

Тиргакдевор ортида қумлоқ заминдан фаол босим таъсири текис силжиш юзасидан бошланади (7-расм).

7-расм. Тиргак девор ҳисоблаш схемаси.

Заминнинг бир хил таъсир этувчи фаол босим Еср тиргак девор асосидан қўйидаги 1/3Н баландликдан таъсир қилади (L). Бу ерда Н замин юзасидан тиргак девор асосигача бўлган баландлик.

(8-расм).

8-расм.Тиргак деворасосигача бўлган баландлик.

Қумлоқ заминдаги фаол босим қуйдаги формула билан аниқланади:

Еа= (1)

бу ерда: - тиргак девор баландлиги бўйлаб замин қатламининг ҳажмий оғирлиги. кН/м3;

Н-тиргак девор баландлиги. (м);

φ-тиргак девор ортидаги заминниниг ички ишқаланиш бурчаги.

(2)

Қумлоқ замин устидан текис таралган кучлар q таъсиридаги босим қуйдагича аниқланади.(9-расм).

9-расм.Тиргак деворга ортидаги замин ва унинг устидан қўйладиган юклар таъсири схемаси.

юклатилган q куч таъсирини алмаштириш мақсадида келтирилган замин қатлами баландлиги қуйдигича аниқланади.

(3)

9-расмда кўрсатилганидек а,в,с, d трапецея шаклидаги босим эпюраси тиргак деворга қуйдагича таъсир қилади:

(4)

кучланиш қуйдаги тенгсизликга эга бўлади:

=(5)

унда:

=(6)

Траншия шаклидаги эпюра қиймати қўйдагича бўлади:

(7)

Текис таъсир этувчи трапеция шаклидаги босим эпюрасининг марказ нуқтасидан ётиқ (гарзантал) ҳолатда таъсир қилади.

Қумлоқ заминдаги фаолиятсиз босим қўйдаги формула билан аниқланади:

Еn=(8)

Агар замин юзаси бўйича юк текис таралган бўлса қўйдагича аниқланади:

Еn=(9)

Зилзиладан ҳосил бўлган қумлоқ заминнинг фаол босимининг таъсири.

Тиргак девор отртидан таъсир қиладиган заминларнинг фаол босимини зилзила 7-балл ва ундан ошадиган туманларда зизиланинг инерцион кучини ҳисобга олиниши шарт. Зилзила вақтидаунинг инерцион кучиҳохлаган тарафдантаъсир қилиши мумкин. Бутаъсирлардан тирганҳк деворлар учун энг хафлиси кўндаланг таъсирлардир.

Зилзиланинг инерцион кучини ҳисобга олган ҳолда тиргак деворга кучли босим таъсирини қўйдаги формула билан ҳисоблаймиз:

Ефаол зилзила=

(10)

Ефаолиятсиз зилзила=

Бу ерда Ефаол зилзила, Ефаолиятсиз зилзила -зилзила таъсирини ҳисобга олган ҳолдаги фаол ва фаолиятсиз босимлар:

Ефаол, Ефаолиятсиз - заминнинг турғун ҳолатдаги фаол, фаолиятсиз босимлари:

Кзилзила- зилзила коэффиценти:7-баллда=0.025; 8-баллда=0,05; 9-баллда=0,1

Тиргак девор ортидан ёпишқоқ ҳусусиятли заминнинг фаол ва фаолиятсиз босимлар таъсири.

Ёпишқоқ заминда фаол босим қўйдагича аниқланади:

Ефаол=(11)

бу ерда Сn – заминнинг ёпишқоқлик кучи (геологик қирқим маълумоти бўйича аниқланади).

(11) формуладан кўриниб турибдики ёпишқоқ заминдаги фаол босим ҳисоби сочилувчан заминдаги фаол босим ҳисобидан.заминнинг ёпишқоқлик кучи Сn – қўшилиши билан фарқ қилади. Агар замин юзасидан текис тарқалган кучлар таъсир қилаётган бўлса (11) формула олдидаги кўпайтмасини ҳолат билан алмаштирилиб-(11) формулани қуйдагича ёзамиз.

Ефаол =(12)

Ёпишқоқ фаолиятсиз замин қўйдагича ҳисобланади:

Ефаолиятсиз=(13)

Вазмин тиргак деворлар турғунлиги.

Саёз кўмилган тиргак деворни турғунликдаги ағнаш ҳисобини амалга аширишда унинг ваолиятсиз босимини нолга тенг деб олишимиз мумкин 10-расм.

10-расм. Вазмин тиргак деворни ҳисоблаш схемаси.

Тиргак днворни “С” нуқтаси атрофида айланади деб фараз қилайлик, шунда тиргак деворни оғинтувчи фаол босим Ефаол-турғунликда сақлаб қолувчи куч эса, деворнинг ўз оғирлиги G бўлади.

Сақлаб қлувчи ағнаш моментларини топамиз.

Мс/қол =(14)

Мағн =(15)

бу ерда: b-тиргак девор қалинлиги.

Агар қўйидаги шарт бажарилмаса тиргак девор турғун ҳолати деб ҳисоблаймиз.

К=(16)

  1. Бетондан ясалган тиргак девор.

кН/м3, баландлиги Н=6м, эни b=0.8м.

Тиргак деворга таъсир қилувчи заминнигфаол босими.

Ефаол===0,995мПа.

«С» нуқтага нисбатан ағнаш моменти(20-расм) қўйдаги тенгликка эга бўлади:

Мағн ==Мағн =0,995*=0,119мПа

тиргак деворнинг бир погонадаги оғирлиги.

G=*H*b=22*6*0.8=105.6кН=1056мПа

Сақлаб қолувчи момент.

Мс/қол=G=0.1056*0.4=0.4224мПа.

Турғунликда туриши учун қўшимча коэффецент қуйдагига тенг бўлади.

К=

бундан кўриниб турибдики, тиргак девор турғунлик ҳоллатда эмас. Баландлиги Н=6 метрли тиргак девор турғун ҳолатда бўлиши учун деворнинг энини кенгайтириш лозим. Бунинг учун 16-формулада шарти бажарилаши керак.

Мс/қолоғн*1.3=0,119*1,3=0,2587 мПа.

Мс/қол=G 0,2587=*H*;

0,2587=22*6*; =b2;

b2

Темир бетонли тиргак девор ҳисоби.

Темир бетонли тиргак девор хам, салмоқли тиргак девор каби икки асосий талабга жавоб бериши керак- яъни заминдан ҳосил бўлган фаол босим таъсирида турғунлик ва мустаҳкамлик талабларига жавоб бериши керак.

Тик ҳолатда турган деворга нисбатан таъсир қилувчи заминнинг босим кучи Еа, “0”нуқтага нисбатан тиргак деворни ағдариш учун таъсир қилиб (11 расм).

Мағна*аi

моментини ҳосил қилади ва Еакўндаланг босим таъсири бўйича деворни йиқитишга ҳаракат қилади. Пойдевор қисми устидан эса, заминнинг “0”нуқтага нисбатан сақлабқолиш моментини ташкил этади.

Мс/кол=* аi (17)

11-расм. Темир бетонли тиргак деворнинг хисоблаш схемаси

Агнашга каршилик кўрсатувчи ва ишқаланиш кучи.

T= Pi

11-расм. Темир бетонли тиргак деворни ҳисоблаш схемаси.

(17) формула замин томонга йўналган бўлади ва силжишдан сақлайди.

Темир бетон тиргак девори турғун ҳолатда бўлиши учун, салмоқли тиргак деворидаги каби қўйидаги шартлар бажарилиши керак.

МағнМс/қол (18)

ЕТ=f (19)

Ҳисобни осонлаштириш мақсадида Рi кучини аниқлаш учун ўртача замин зичлик;

Pўр=

қийматини 1 жадвал ёрдамида топамиз.

1-жадвал

Замин зичлиги (кН/м3 )

16,0

17,0

18,0

19,0

20,0

Ўртача қиймат коэффиценти

1,1

1,09

1,06

1,07

1,06

Ҳисоб учун Еа (1) ва(2) формулалар ёрдамида заминнинг таркибига қараб аниқланади. Агар қумлоқ замин бўлса, (1) формула ёрдамида. Агар ёпишқоқ ҳусусиятли замин бўлса (2) формула асосида топилпди.

Тиргак девор Еа таъсирида турғунлик ҳисоблашда, мустахкамлик коэффиценти =1.2 қийматига кўпайтирилади.

Сақлаб қолувчи момент ҳосил қилиш учун эса, тик кучлар i таъсири, мустаҳкамлик коэффиценти =0.8 қийматига кўпайтирилдади.

Тиргак деворнинг мустаҳкамлигини ҳисоблашда Еа, i кучлар қиймати мустаҳкамлик коэффицентига =1.2 кўпайтирилади.

1.Еа, i кучлари тиргак девор пойдевор қисмининг марказий нуқтасига нисбатан момент ҳосил қилиб, пойдевор ўрнашган заминдан нормал кучланиш ҳосил килади.

(12-расм). Пойдевор қисми ва унинг устидаги заминни девор билан биргаликда каттик жисм деб, қабул килсак, мураккаб каршиликлар назариясидан фойдаланиб, пойдевор асосида замин ҳосил бўлган четки кучланишлар қийматини топишимиз керак. ();

(20)

12-расм.

2.Еa, I кучлари ва заминнинг карши таъсирини деворларини (консол шаклида) эгиб,“В”нуқтасига нисбатан (12-расм) М1, М2, М3 моментларни ҳосил қилади. Мусбат қиймат билан соат кўрсаткичи бўйича айланган консоллар М1, М2 ва манфий қиймат билан соат кўрсаткичига тескари йуналишда М3 ҳосил булиб,бунда тенглик қўйидаги формула билан аниқланади:

М123 =0 (21)

Пойдевор плитасининг энини аниқлаш.

Дастлаб тиргак девор пойдеворининг эни b заминнинг Еа фаол босими таъсиридаги турғунлик шарти асосидааниқланиши мумкин

Тик холатидаги девор учун (22)

Қия ҳолатдаги девор учун ; (23)

Бу ерда: -заминнинг ҳажмий огирлиги

ур- бир неча каватли замининг уртача ҳажмий огирлиги

-график бўйичақабул килинувчи коэффицент

С- замин каршилигини эътиборга олувчи коэффицент(2-жадвал)

С-коэффицентнинг қиймати b1: b муносабатга боғлиқ бўлиб 2-жадвалда аниқланади.

2-жадвал

Қиймати номи

Rbn Па)

2

2

2

С коэффицент қиймати

0,06-0,065

0,065-0,07

0,07-0,075

в : в га нисбатан муносабати

0,25-0,30

0,30-0,35

0,35-0,40

Тиргак девор мустаҳкамлигини аниқлаш.

Топшириқдаги ҳолати, паст-баландликларни ва заминнинг музлаш катламини эътиборга олган ҳолда тиргак девор баландлиги аниқланади. 13- расм бўйича Н –лойиҳаланадиган майдон юзасидан бошланган баландлик бўлса, h – ўша юзасидан чуқурликдаги бўлган белги бўлиб ҳисобланади.

(22),(23) формулалар орқали топилган b-нинг қиймати, (18),(19) формуладан оғнашга ва силжишга бҳлган талабни қондирмаса, 12-расмда кўрсатилган консол плитаси замин тамонга узайтирилади. Шунда кучлар қиймати ва Мс/қол моменти ошади. ҳамда оғнашга ва силжишга қаршиликлар кучаяди. Агар b- нинг қиймати тиргак девор мустаҳкамлиги шартини каноатлантирмаса;

δmax1.2Rbn

Тиргак девор пайдевори плитасининг олди тарафидан консол қисм b1 узайтирилади.

Қабул қилинган b, Н нинг қиймати бўйича Еа, мустаҳкамлик коэффиценти ҳисобга олинган ҳолда ва улар таъсиридан Мағн ва Мс/ қол моментлари топилади. Агар (18) ва (19) формулалардаги турғунлик шарт бажарилсагина тиргак тиргак деворни мустаҳкамликка ҳисоблашга ўтамиз.

Пойдевор плитасининг оғирлик марказига нисбатдан Еа, кучлардан момент оламиз. (12-расм).Топилган моментлар ва кучлари заминда кучланиш ҳосил қилиб 13-расмда кўсатилган схема асосида “В” нуқталарга нисбатдан консол плиталарининг М123, моментларини ҳосил қилади ва унинг эпюраси чизилади.

13- расм

Топилган моментлар қийматлари асосида тиргак девор консол плиталари арматура танланади.

мисол: Реълифнинг жойи ва заминдаги грунтлар хусисиятлари бўйича қабул қилинган қийматлар.

Пойдевор плитасининг огирлик марказига нисбатан Еа,i кучларидан момент оламиз. (12–расм). Топилган моментлар ва i кучлари заминда кучланиш ҳосилқилиб, 12-расмда курсатилган схема асосида “В” нуқтага нисбатан консол плиталарининг М1, М2, М3 моментларини ҳосил килади ва унинг эпюраси чизилади.

Топилган моментлар қийматлари асосида тиргак девор консилли плиталарига арматура танланади.

ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ

ОЛИЙ ВА ЎРТА МАХСУС ТАЪЛИМ ВАЗИРЛИГИ

ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚУРИЛИШ ВАЗИРЛИГИ

МИРЗО УЛУҒБЕК НОМИДАГИ САМАРҚАНД ДАВЛАТ

АРХИТЕКТУРА - ҚУРИЛИШ ИНСТИТУТИ

«ШАҲАР ҚУРИЛИШИ ВА ХЎЖАЛИГИ » КАФЕДРАСИ

«ШАҲАР ИНЖЕНЕРЛИК ИНШООТЛАРИ» ФАНИДАН

КУРС ЛОЙИҲА ИШИ УЧУН

ТУШУНТИРИШ ХАТИ

МАВЗУ: ТЕМИР БЕТОНЛИ ТИРГАК ДЕВОР ҲИСОБИ

Бажарди : ____-“ШҚваХ” талабаси

_____________________

Қабул килди:

ўқитувчи _____________

Самарқанд -2020

Тасдиқлайман:

Шаҳар қурилиши ва хўжалиги”

кафедра мудри __________А.Худайбердиев

____”_______ 2020-йил

Шаҳар инженерлик иншоотлари” фанидан

ТОПШИРИҚ

Шаҳар қурилиши ва хўжалиги” таълим йўналиши

Гуруҳ ____-“ШҚваХ” талаба _____________________________

Курс лойиҳа мавзуси: "Темир-бетонли тиргак девор ҳисоби"

Лойиҳани бажаришга доир бошланғич маълумотлар:

Т.р

Топршриқлар

Қийматлар

1

Харита

2

Гарзанталлар фарқи (м)

3

Пиёдалар оқим юналиш томанлар сони (дона)

4

Тунелнинг эни (м)

5

Тиргак девор тури

6

Жадвалдаги заминлар рақами

7

Замин қатламининг номи ва ҳолати

8

Қатлам қалинлиги

9

Ҳажмий оғирлиги

10

Ички ишқаланиш бурчаги

11

Ер ости сув сатҳи

12

Ишқаланиш коэффиценти

Чизма қисмининг тузилиши: Лойиҳанинг график қисмида, лойиҳаланаётган Темир-бетонли тиргак девор:Тиргак деворда арматуранинг жойлашиш схемаси, Тиргак девор синчи, Тиргак девор мамент эпюраси ва бир поғона метрда [П-1(1пм)] арматура сеткасининг жойлашиш схемаси лойиҳаланилади. Бу лойиҳа ишлари А2 форматда (М1:50; 1:100) масштабларда бажарилади.

Тушунтириш хатини тузилиши:Тушунтириш хатининг ҳажми 20-30 бетдан иборат бўлиши керак. Кириш, дастлабки маълумотлар, бажарилганишларнинг ҳисоб китоблари, хулоса ва фойдаланилган адабиётлар рўйҳати.

Қўшимча топшириқ ва кўрсатмалар: Интернет маълумотлари билан лойиҳани солиштириш.

Лойиҳани топририш вақти: Режа _______ 2020й Амалда ______ 2020й.

Шаҳар инженерлик иншоотлари” фанидан

Баҳолаш

Балл

1

Чизма ва тушунтириш хати

<40%

2

Ҳимоя

<30%

3

Савол-жавоб

<30%

жами

<100%

Раҳбар ____________

М у н д а р и ж а

  1. Кириш…………………………………………………………………….4

  2. Тиргак деворлар ҳақида умумий маълумотлар..............................4

  3. Темир бетонли тиргак девор ҳисоби………………………………….5

  4. Тиргак девор мустахкамлигини аниклаш……………………………9

  5. Девор плитасининг мустахкамлигини текширамиз..........................13

  6. Тиргак деворда арматураларини хисоблаш ………………………17

  7. Фойдаланилган адабиётлар рўйхати………………………....……19

  1. Кириш

Тиргак деворлар кўпгина гидротехника иншоотларнинг асосий элементларидан бири ҳисобланади. Улар тўсувчи иншоотлар, очиқ тезоқарлар, ростлагичлар, каналлар, насос стансияларининг аванкамералари қурилишида кенг қўлланилади.

Бундай иншоотларнинг ён деворлари алоҳида ёки иншоот туби билан бир бутун ҳолда қуйилган бўлиши мумкин

2. Тиргак деворлар ҳақида умумий маълумотлар

Сув ташлагичлар ва тезоқарларнинг алоҳида ён деворларининг энг кенг тарқалган турлари 1-расмда келтирилган. Улар бетондан ва темир-бетондан тайёрланиши мумкин. Ён деворлари иншоот туби билан бир бутун ҳолда бириктирилган конструксиялар док конструксияларини ҳосил этади.

1асм. Сув ташлагич ва тезоқарлар ён деворларининг турлари:

а – орқа томони нишабли; б нишабли; c залворли бурчаксимон;

д – енгиллаштирилган бурчаксимон; э – худди шундай қовурғали;

г док конструксияли; 1 – сув ташлагич ёки тезоқарнинг туби;

2 – ён девор; 3 – бўйлама чок; 4 – вертикал плита;

5 – горизонтал плита; 6 қовурға

Сув хўжалиги қурилишида темирбетон тиргак деворлардан кенг фойдаланилади. Улар қуйидагича гуруҳланади: қурилишига кўра – бир бутун қуйма, йиғма ва йиғма- қуйма; арматураланишига кўра – оддий арматураланган ва олдиндан зўриқтириб арматураланган; баландлигига кўра – паст (5 м гача); ўртача (5...20 м) ва баланд (20 м дан катта); режадаги жойлашувига кўра – тўғри чизиқли, синиқ чизиқли ва эгри чизиқли; конструктив жиҳатларига кўра – плитали, шпунтли, бурчаксимон, бурчаксимон қовурғали (контрфорсли), анкерли, ячейкали ва ҳ.к; кўндаланг кесимининг ўлчамларига кўра – залворли (гравитатсион) ва енгиллаштирилган.

Залворли тиргак деворлар одатда бетондан ёки жуда оз миқдорда арматураланган темир-бетондан тайёрланади. Уларнинг ағдарилишга ёки силжишга бўлган устиворлиги катта миқдордаги хусусий массасининг ҳисобига таъминланади (1-расм, а, c).

Темир бетонли тиргак девор ҳисоби.

Темир бетонли тиргак девор хам, салмоқли тиргак девор каби икки асосий талабга жавоб бериши керак- яъни заминдан ҳосил бўлган фаол босим таъсирида турғунлик ва мустаҳкамлик талабларига жавоб бериши керак.

Тик ҳолатда турган деворга нисбатан таъсир қилувчи заминнинг босим кучи Еа, “0”нуқтага нисбатан тиргак деворни ағдариш учун таъсир қилиб (1.1. расм).

Мағна*аi

моментини ҳосил қилади ва Еакўндаланг босим таъсири бўйича деворни йиқитишга ҳаракат қилади. Пойдевор қисми устидан эса, заминнинг “0”нуқтага нисбатан сақлабқолиш моментини ташкил этади.

Мс/кол=* аi (1)

1.1-расм. Темир бетонли тиргак деворнинг хисоблаш схемаси

Агнашга каршилик кўрсатувчи ва ишқаланиш кучи.

T= Pi

1.1.-расм. Темир бетонли тиргак деворни ҳисоблаш схемаси.

(1) формула замин томонга йўналган бўлади ва силжишдан сақлайди.

Темир бетон тиргак девори турғун ҳолатда бўлиши учун, салмоқли тиргак деворидаги каби қўйидаги шартлар бажарилиши керак.

МағнМс/қол (2)

ЕТ=f (3)

Ҳисобни осонлаштириш мақсадида Рi кучини аниқлаш учун ўртача замин зичлик;

Pўр=

қийматини 1 жадвал ёрдамида топамиз.

1-жадвал

Замин зичлиги (кН/м3 )

16,0

17,0

18,0

19,0

20,0

Ўртача қиймат коэффиценти

1,1

1,09

1,06

1,07

1,06

Ҳисоб учун Еа (1) ва(2) формулалар ёрдамида заминнинг таркибига қараб аниқланади. Агар қумлоқ замин бўлса, (1) формула ёрдамида. Агар ёпишқоқ ҳусусиятли замин бўлса (2) формула асосида топилпди.

Тиргак девор Еа таъсирида турғунлик ҳисоблашда, мустахкамлик коэффиценти =1.2 қийматига кўпайтирилади.

Сақлаб қолувчи момент ҳосил қилиш учун эса, тик кучлар i таъсири, мустаҳкамлик коэффиценти =0.8 қийматига кўпайтирилдади.

Тиргак деворнинг мустаҳкамлигини ҳисоблашда Еа, i кучлар қиймати мустаҳкамлик коэффицентига =1.2 кўпайтирилади.

1.Еа, i кучлари тиргак девор пойдевор қисмининг марказий нуқтасига нисбатан момент ҳосил қилиб, пойдевор ўрнашган заминдан нормал кучланиш ҳосил килади.

(2-расм). Пойдевор қисми ва унинг устидаги заминни девор билан биргаликда каттик жисм деб, қабул килсак, мураккаб каршиликлар назариясидан фойдаланиб, пойдевор асосида замин ҳосил бўлган четки кучланишлар қийматини топишимиз керак. ();

(4)

2-расм.

2.Еa, I кучлари ва заминнинг карши таъсирини деворларини (консол шаклида) эгиб,“В”нуқтасига нисбатан (2-расм) М1, М2, М3 моментларни ҳосил қилади. Мусбат қиймат билан соат кўрсаткичи бўйича айланган консоллар М1, М2 ва манфий қиймат билан соат кўрсаткичига тескари йуналишда М3 ҳосил булиб,бунда тенглик қўйидаги формула билан аниқланади:

М123 =0 (21)

Пойдевор плитасининг энини аниқлаш.

Дастлаб тиргак девор пойдеворининг эни b заминнинг Еа фаол босими таъсиридаги турғунлик шарти асосидааниқланиши мумкин

Тик холатидаги девор учун (5)

Қия ҳолатдаги девор учун ; (6)

Бу ерда: -заминнинг ҳажмий огирлиги

ур- бир неча каватли замининг уртача ҳажмий огирлиги

-график бўйичақабул килинувчи коэффицент

С- замин каршилигини эътиборга олувчи коэффицент(2-жадвал)

С-коэффицентнинг қиймати b1: b муносабатга боғлиқ бўлиб 2-жадвалда аниқланади.

2-жадвал

Қиймати номи

Rbn Па)

2

2

2

С коэффицент қиймати

0,06-0,065

0,065-0,07

0,07-0,075

в : в га нисбатан муносабати

0,25-0,30

0,30-0,35

0,35-0,40

Тиргак девор мустаҳкамлигини аниқлаш.

Топшириқдаги ҳолати, паст-баландликларни ва заминнинг музлаш катламини эътиборга олган ҳолда тиргак девор баландлиги аниқланади. 3- расм бўйича Н –лойиҳаланадиган майдон юзасидан бошланган баландлик бўлса, h – ўша юзасидан чуқурликдаги бўлган белги бўлиб ҳисобланади.

(5),(6) формулалар орқали топилган b-нинг қиймати, (3),(4) формуладан оғнашга ва силжишга бҳлган талабни қондирмаса, 12-расмда кўрсатилган консол плитаси замин тамонга узайтирилади. Шунда кучлар қиймати ва Мс/қол моменти ошади. ҳамда оғнашга ва силжишга қаршиликлар кучаяди. Агар b- нинг қиймати тиргак девор мустаҳкамлиги шартини каноатлантирмаса;

δmax1.2Rbn

Тиргак девор пайдевори плитасининг олди тарафидан консол қисм b1 узайтирилади.

Қабул қилинган b, Н нинг қиймати бўйича Еа, мустаҳкамлик коэффиценти ҳисобга олинган ҳолда ва улар таъсиридан Мағн ва Мс/ қол моментлари топилади. Агар (18) ва (19) формулалардаги турғунлик шарт бажарилсагина тиргак тиргак деворни мустаҳкамликка ҳисоблашга ўтамиз.

Пойдевор плитасининг оғирлик марказига нисбатдан Еа, кучлардан момент оламиз. (2-расм).Топилган моментлар ва кучлари заминда кучланиш ҳосил қилиб 3-расмда кўсатилган схема асосида “В” нуқталарга нисбатдан консол плиталарининг М123, моментларини ҳосил қилади ва унинг эпюраси чизилади.

3- расм

Топилган моментлар қийматлари асосида тиргак девор консол плиталари арматура танланади.

Пойдевор плитасининг огирлик марказига нисбатан Еа,i кучларидан момент оламиз. (2–расм). Топилган моментлар ва i кучлари заминда кучланиш ҳосилқилиб, 2-расмда курсатилган схема асосида “В” нуқтага нисбатан консол плиталарининг М1, М2, М3 моментларини ҳосил килади ва унинг эпюраси чизилади.

Топилган моментлар қийматлари асосида тиргак девор консилли плиталарига арматура танланади.

Мисол: Рельефнинг жойи ва заминдаги грунтлар хусусиятлари буйича кабул килинган кийматлар -/1-расм/

Н= 5 м; h=1.5 м; ; =15.00 кн/м3 hqat=0.6

ур=1,1*15,0=16,5 кн3, Rbn=2.5Па =0,3 ho=0.45m

Пойдевор плитасининг энини хисоблаймиз:

Консолли пойдевор плиталарининг узунлиги куйидагича аникланади.

b 1=0,25 * b =0,25 * 2,10=0,65 м

b 2= b 1 - b 2=2,1-0,5=1.6 м

1-расм

1.Деворни тургунликка хисоби

Еа=0.5 (H+h)=0.5 * 17(5+1.5)2 * 0.3=95,0 кн

Р1=2,0 * 0,6 * 16,5/2=9,9 кн=0,0099 МПа

Р2=2,0 * 6,5 * 16,5=214,5 кн=0,21МПа

Р3=0,6 * 1,5 * 16,5=14,85 кн=0,014 МПа

=0,24 МПа

Мустахкамлик коэффицентини =1.2 хисобга олган холда “0”нуктага нисбатан тик деворнинг агнаш моменти қуйидагича аниқланади:

=0.8 киймат купайтмаси билан саклаб колиш моменти

Мс/кол=

ишкаланиш коэффицентни хисобга олган холда =tg, агар тиргак девор замини курук холда кумлокдан иборат булса, деворнинг ишкаланишга каршилик курсатувчи кучи куйидагича булади:

Т= *

4-расм .Асосдаги замин каттиклигини текширамиз.

Мустахкамлик коэффициентини эътиборга олмаган холда пойдевор марказига нисбатан Еа ,i кучлардан хосил булган моментлар куйидагича буклади:

Заминдаги кучланишни куйидагича аниклаймиз.

Мусбат киймат билан топилган четки кучланиш, куйилган талабдан 1,2*Rbn=1.2*0.0025=0.003 ошмайди. Манфий кийматдаги кучланиш (-0,00386) пойдевор плитасини заминдан ажратишга харакат килишга имконият яратгани учун хавфли хисобланади.

Шунинг учун пойдевор плитасини олди томонига караб 30 см узайтирамиз, хамда кайтадан заминдаги кучланишни хисоблаб чикамиз

Янги огирлик марказига нисбатан Еа ,i кучланишдан хосил булган момент киймати:

М=

ДЕВОР ПЛИТАСИНИНГ МУСТАХКАМЛИГИНИ ТЕКШИРАМИЗ.

Девор плитаси хисобий юклар таъсирида хисобланади. Шундай таъсир килувчи юклар Р, Еа замин хажмий огирлигига боглик холда чизикли таъсир килиб, пойдевор асосида заминда хисобий юклар таъсиридан босим эпюраси хосил килинади ва мустахкамлик коэффиценти 1,2 кийматга купайтирилади.

Плиталар кесишмасидаги “В” нуктага нисбатан замин каршилигидан хамда Р, Еа кучларидан момент хосил килинади.

FF1,2= S*h= (a+b)/2 * h

Бу ерда моментлар эпюрасининг юзаси бўлиб, «В» нуқтадан чап ва унг томондаги консолли плиталарга таллуқлидир.

“В” нуқтага нисбатан консол плиталари моментлари йиғиндиси

Топилган моментлар ва кундаланг кучлар хисоби буйича нукта кесилган плиталарнинг калинлигини аниклаймиз ва уша калинлик учун арматура танлаймиз.

4. Тик холатдаги консол плитанинг калинлиги 50 см кабул киламиз.

М3=374 кн*м=0,374МПа

Q3=* Q=1.2 * 95,5=114,6 кн

В.15 синфли бетон учун 4-жадвалдан (Rв=8.5 М Па) қабул қилиб, унинг учун А0 коэффицентини аниқлаймиз ва плита учун ишчи баландликни h0=45 см қабул қиламиз.

3-жадвал буйича А0=0.217

Қийматга тенг булади ва А-II (Rs=280м Па) синфли арматура кабул килиб, унинг юзаси аникланади.

5-жадвалга қараб арматурани юзаси қабул килинади.

Кундаланг арматуранинг кераклилиги қуйидаги шарт асосида текшириб курилади.

5-расм. Консолли деворлар моментлари қиймати.

Бу ерда b3=0.6 огир бетон учун

n=0.0 нима учун деганда буйлама сиқилувчи кучайишга

булмайди.

пастки сатхда ±0.00 кабул киламиз.

Шунда, 0.6(1+0)0.75*102*100*60=20250000*Н=270,0 КН>114,6 КН

6-расм. Тиргак деворда моементлар қиймати

7-расм. Тиргак деворда арматуранинг жойлаштириш.

Демак хисоб учун кундаланг арматура талаб килинмайди. Факат уни курилма шакли сифатида кабул киламиз, яъни :

Ѕ=h/2=50/2=250 мм

қабул килинган плита калинлиги тўғри экан, қолган плиталар учун хам юқоридаги хисоб тартиби такрорланади. /27-расм/

5-жадвал асосида АS=4,53cм2 олинади.

Деворда арматурани жойлаштириш схемаси -чи расмларда курсатилган, демак, куйидаги арматура панжаралари кабул килинади.

П-1 ишлайдиган ва кушима арматуралар

98 А II

II-2 бунда хам 720 А III

II-3 бунда хам 712 А III

II-4 бунда хам 16 А- I

Иловалар

Курс лойиҳа учун маълумотлар. 1-жадвал

Талабаларнинг тартиб рақами

Гарзанталлар фарқи (м)

Пиёдалар оқим йўналиш томанлар сони (дона)

Тунелнинг эни (м)

Тиргак девор тури

Жадвал-даги заминлар рақами

1

2

3

4

5

6

1

5

3

4

Темир бетон

1

2

4

4

6

Темир бетон

4

3

6

6

Темир бетон

3

4

5

6

6

Вамин ғиштли

2

5

3

7

6

Вазмин бетон

5

6

4

8

6

Вазмин бетон ва тошдан

6

7

5

10

8

Темир бетон

7

8

8

5

4

Темир бетон

8

9

6

4

4

Темир бетон

9

10

3

6

6

Вазмин тошдан

10

11

2

10

8

Вамин ғиштли

11

12

2

4

4

Темир бетон

8

13

4

6

6

Темир бетон

13

14

1

3

2

Темир бетон

15

15

3

2

2

Вазмин бетон ва тошдан

10

16

5

7

6

Темир бетон

10

17

3

4

4

Темир бетон

16

18

4

6

4

Темир бетон

8

19

2

4

4

Темир бетон

2

20

5

3

2

Вазмин тошдан

13

21

4

8

6

Вазмин тошдан

12

22

6

8

6

Вазмин тошдан

11

23

7

6

4

Вазмин тошдан

10

24

8

12

10

Вазмин тошдан

9

25

7

10

8

Темир бетон

8

26

6

8

6

Темир бетон

7

27

10

6

6

Темир бетон

6

28

8

4

4

Темир бетон

5

29

5

5

4

Темир бетон

4

30

6

4

4

Темир бетон

3

31

7

3

2

Темир бетон

2

32

4

2

2

Темир бетон

1

33

5

6

4

Темир бетон

2

34

2.5

3

2

Темир бетон

3

35

3.0

4

4

Темир бетон

2

36

3.5

5

4

Вазмин тошдан

4

37

4.0

4

4

Вазмин тошдан

16

38

4.5

5

6

Вазмин тошдан

6

39

5.0

5

6

Вазмин тошдан

7

40

5.5

7

6

Вазмин тошдан

8

41

6.0

8

6

Вазмин тошдан

9

42

6.5

10

8

Вазмин тошдан

10

43

7.0

12

10

Вазмин тошдан

11

44

8.0

10

10

Вазмин тошдан

12

45

6.0

6

6

Вазмин тошдан

13

46

5.5

4

4

Вазмин тошдан

12

47

5.0

2

2

Вазмин бетон

15

48

4.0

3

3

Вазмин бетон

10

49

4.5

4

4

Вазмин бетон

9

50

4.0

5

4

Вазмин бетон

8

51

3.0

6

6

Вазмин бетон

6

52

3.5

7

6

Вазмин бетон

7

53

2.5

6

6

Вазмин бетон

5

54

4.0

4

4

Вазмин бетон

4

55

4.0

5

4

Вазмин бетон

3

56

5.0

8

6

Вазмин бетон

2

57

2.5

8

6

Вазмин тошдан

1

58

3.0

6

6

Вазмин тошдан

15

59

4.5

10

10

Вазмин тошдан

2

60

6.0

12

10

Вазмин тошдан

1

61

7.0

6

6

Вазмин тошдан

4

62

8.0

8

6

Темир бетон

5

63

10.0

4

4

Темир бетон

6

64

8.0

5

4

Темир бетон

7

65

6.0

3

2

Темир бетон

8

66

5.0

4

4

Темир бетон

9

67

4.0

6

6

Темир бетон

10

68

5.0

4

4

Темир бетон

16

69

4.0

5

4

Темир бетон

12

70

3.0

3

2

Темир бетон

13

71

3.0

2

2

Темир бетон

11

72

4.0

4

4

Темир бетон

9

73

6.0

6

6

Темир бетон

8

74

7.0

8

6

Темир бетон

6

75

8.0

6

6

Темир бетон

7

Лойиҳаланадиган замин тўғрисидаги маълумот. 2-жадвал

Тартиб рақам

Замин қатламининг номи ва ҳолати

Қатлам қалинлиги

Ҳажмий оғирлиги

Ички ишқаланиш бурчаги

Ер ости сув сатҳи

Ишқаланиш коэффиценти

1

2

3

4

5

6

7

1

Маданий қатлам ўртача зичликда

0.6

1.5

40

-

30

Ғовак соз тупроқ

3

1.4

22

3

0.35

Оғир созтупрооқ

8

1.6

30

-

0.45

2

Ғовакли ҳолдаги қумлоқ

2

1.55

27

-

0.30

Ўртача соз тупроқ

4

1.6

30

3.5

0.40

3

Ўсимлик устидиги қатлам зич ҳолатда

1

1.55

40

-

0.30

Ўртача зичликда қумлоқ

6

1.7

30

5

0.45

Катта донали қумлоқ

1.5

1.8

33

-

0.50

Гил

4

1.7

30

-

0.35

4

Енгил соз пупроқ

5

1.5

30

-

0.35

Оғир соз тупроқ

4

1.6

30

7

0.40

5

Балчиқ

2.5

1.5

20

0.2

-

Зич ҳолатдаги қумлоқ

12

1.9

30

-

0.44

6

Майда доначали қумлоқ

4.5

1.7

33

3.5

0.35

Катта донали қумлоқ

13

1.85

33

-

0.50

7

Ўсимлик устидаги қатлам зич ҳолда

1.2

1.7

40

-

0.30

Оғир соз тупроқ

4.5

1.5

30

4.5

0.35

Гил

9

1.7

30

-

0.40

8

Оғир соз тупроқ

5

1.6

30

-

0.45

Гил

13

1.7

30

-

0.40

9

Ўсимлик ўсадиган қатлам ўртача зичлиги

0.8

1.6

40

-

0.30

Зич ҳолатдаги ганчли соз тупроқ

3

1.4

40

5

0.45

10

Оғир соз тупроқ

14

1.6

30

-

0.45

11

Ўртача ганчли тупроқ

15

1.5

30

-

0.40

12

Оғир соз тупроқ

3

1.6

30

-

0.40

13

Гил

11

1.7

30

-

0.45

14

Балчиқ

1.5

1.5

20

-

-

Катта донали қумлоқ

4

1.95

30

0.3

0.45

Чангли зич ҳолатда қумлоқ

7

1.3

25

-

0.35

Эгилишга ишловчи якка арматурани хисоблаш учун маълумотлар жадвали

3-жадвал

1

2

3

4

0,01

10

0,995

0,01

0,02

7,12

0,99

0,02

0,03

5,82

0,985

0,03

0,04

5,05

0,98

0,039

0,05

5,53

0,975

0,048

0,06

4,15

0,97

0,058

0,07

3,95

0,965

0,067

0,08

3,61

0,696

0,077

0,09

3,41

0,955

0,086

0,1

3,24

0,95

0,095

0,11

3,11

0,945

0,104

0,12

2,98

0,94

0,113

0,13

2,88

0,935

0,121

0,14

2,77

0,93

0,10

0,15

2,68

0,925

0,139

0,16

2,61

0,92

0,147

0,18

2,47

0,91

0,164

0,19

2,41

0,905

0,172

0,2

2,36

0,9

0,18

0,21

2,21

0,895

0,188

0,22

2,26

0,89

0,196

0,23

2,22

0,885

0,203

0,24

2,18

0,88

0,211

0,25

2,14

0,875

0,219

0,26

2,1

0,87

0,226

0,27

2,07

0,865

0,236

0,28

2,04

0,86

0,241

0,29

2,01

0,855

0,248

0,3

1,98

0,85

0,255

0,31

1,95

0,845

0,262

0,32

1,93

0,84

0,269

0,33

1,9

0,835

0,275

0,34

1,88

0,83

0,282

0,35

1,86

0,825

0,289

0,36

1,84

0,82

0,295

0,37

1,82

0,815

0,301

0,38

1,8

0,81

0,309

0,39

1,78

0,805

0,314

0,4

1,77

0,8

0,32

0,41

1,75

0,795

0,326

0,42

1,75

0,79

0,332

0,427

1,74

0,785

0,337

0,43

1,72

0,78

0,343

0,44

1,71

0,776

0,341

0,45

1,69

0,775

0,349

0,46

1,68

0,77

0,345

0,47

1,67

0,765

0,365

0,48

1,66

0,76

0,365

0,49

1,64

0,755

0,37

0,5

1,63

0,75

0,375

0,51

1,62

0,745

0,38

0,52

1,61

0,74

0,385

0,53

1,60

0,735

0,39

0,54

1,59

0,73

0,394

0,55

1,58

0,724

0,64

0,56

1,57

0,72

0,408

0,57

1,56

0,715

0,410

0,58

1,55

0,71

0,412

0,59

1,54

0,709

0,416

0,6

1,53

0,7

0,42

0,61

1,52

0,695

0,424

0,62

1,51

0,69

0,428

0,63

1,5

0,685

0,432

0,64

1,49

0,68

0,435

0,65

1,48

0,675

0,439

0,66

1,47

0,672

0,442

0,67

1,46

0,66

0,446

0,68

1,45

0,656

0,449

0,69

1,44

0,655

0,452

0,7

1,43

0,65

0,455

4-жадвал

5-жадвал

Фойдаланилган адабиётлар

  1. КМК 2.01.07-97 “Юклар ва таъсирлар” Тошкент 1998 й.

  2. СНиП 2.02.01-83 “ Бино ва иншоотлар дойдевори” ГоСТсрой, СССР М,1986й

  3. Методические указания по выполнению курсовой работы «Расчёт подпорной стены» с использованием программного обеспечения для обучающихся по специальности «строительство железных дорог, мостов и транспортных тоннелей», специализации «сжд, сжу, мт, т» санкт-петербург, 2017й

  4. «Шаҳар инженерлик иншоотлари» фанидан маърузалар матни 2018йил

  5. “Шаҳар инженерлик иншоотлари” фанидан “Темир бетонли тиргак девор ҳисоби” мавзусида курс лойиҳа бажариш учун услубий кўрсатма, 2019йил

Интернет маълумотлари

  1. http://www.buildcalc.ru/Calculations/Brwl/Default.aspx

  2. https://www.liraland.ru/files/mono/format-zip/

Зверніть увагу, свідоцтва знаходяться в Вашому особистому кабінеті в розділі «Досягнення»

Всеосвіта є суб’єктом підвищення кваліфікації.

Всі сертифікати за наші курси та вебінари можуть бути зараховані у підвищення кваліфікації.

Співпраця із закладами освіти.

Дізнатись більше про сертифікати.